Cattleya hắc tùng là loài cattleya cho hoa to, cánh dầy và thơm. Đây là một giống cattleya được trồng đã khá lâu tại các nhà vườn. Lan cattleya hắc tùng có các màu như đỏ, chớp, cam. Cattleya hắc tùng dễ chăm sóc, dễ cho hoa. Chăm sóc tốt hoa có thể có kích thước khủng lên tới 20cm.
Lan cattleya hắc tùng cam (Hey Song Orange)
Lan cattleya hắc tùng đỏ Rlc. Hey Song Red
Lan sao biển là tên chung của chi lan có tên khoa học là Angraecum. Hiện nay có 221 loài angraecum được tìm thấy. Các loài mới vẫn được tìm thấy trong rừng mưa của Madagascar. Lan Sao Biển bắt nguồn từ những khu rừng nhiệt đới có thể tìm thấy chúng ở Comoros, seychelles, mascarenes.
Màu sắc của hoa lan sao biển hầu hết là màu trắng, một số có màu ngả vàng, màu đỏ hoặc xanh lá cây. Các cánh hoa của lan sao biển dầy và nhọn, 5 cánh khi xòe rộng như là con sao biển, hoa lâu tàn. Hoa của lan sao biển tỏa ra một mùi hương ngọt ngào thậm chí nồng vào ban đêm giống như brassavola.
Cách trồng lan sao biển
Lan sao biển đa phần thích trồng nơi râm mát, ánh sáng sớm hoặc chiều tối, ánh sáng 50-60%. Lan sao biển phát triển tốt ở những vùng có khí hậu ấm hoặc nhiệt độ trung bình từ 15-28 độ C. Lan sao biển có thể trồng ghép gỗ hoặc trồng chậu với chất trồng như với các loài lan biểu sinh khác. Nên dùng những chất trồng có kích thước lớn hơn do chúng có bộ rễ lớn. Nếu trồng chậu thì tùy giá thể mà chậu cho cây. Nên dùng một cái cọc để cho chúng leo lên đối với những loài có thân cao như Angraecum birrimense.
Chế độ nước: Như các loài lan khác, lan sao biển cần chế độ khô giữa hai lần tưới. Ở giai đoạn cây còn non sẽ cần nhiều độ ẩm hơn.
Với thời tiết thuận lợi, cây hoa lan hồ điệp cần thời gian 2 tháng từ lúc nhú mầm vòi hoa đến lúc bông hoa đầu tiên hé nở. Đồng thời, do lan hồ điệp rất lâu tàn nên ta cần chăm sóc cho nó trổ bông trước mùng 1 Tết khoảng 15-20 ngày để hoa có thể nở rộ vào Tết. Do đó, để lan Hồ Điệp nở đúng vào dịp Tết Nguyên Đán thì ngay từ tháng 9 Âm Lịch cây phải nhú mầm vòi nụ rồi thì mới có khả năng nở hoa đúng Tết. Thậm chí với nhiệt độ lạnh ngoài bắc thì tháng cuối 8 âm lịch cây nhủ mầm hoa sẽ đảm bảo hoa chơi tết.
Thường thì lan hồ điệp có thể cho hoa quanh năm tùy vào lực của cây. Vào dịp tết là chính vụ, cây sẽ dễ cho hoa hơn cả. Sau tết chơi hoa xong, cây còn lực thì vẫn có thể bắn mầm hoa và tiếp tục cho hoa. Một số cây có thể ngắt mầm hoa đó đi để dưỡng lực cho cây. Một số cây thực sự khỏe mới có thể tiếp tục chơi đợt hoa mới ngay sau tết. Còn như nếu cây ra mầm hoa vào tháng 6-7 âm lịch thì nên ngắt đi để tránh việc chơi hoa trước tết, đến gần tết không còn lực để ra hoa.
Muốn lan hồ điệp nở đúng tết phải đảm bảo cây được chăm sóc khỏe và có lực. Chế độ phân bón nhiều hay ít, quan trọng nhất là nắng. Thường trong năm khi nuôi lan hồ điệp trong môi trường quá râm thiếu ánh sáng, lá cây có thể xanh mướt nhưng cây sẽ không đủ lực để bắn mầm vòi hoa vào cuối tháng 9. Nhiều cây thiếu nắng thường cho hoa muộn sau tết, có cây ra muộn cả tháng, có cây thậm chí ra vòi hoa nhưng không đủ lực cho nụ hoa lớn và nở. Lan hồ điệp không ưa ánh sáng mạnh dễ làm cháy lá, bỏ lá chân, nhăn lá, mềm lá. Nhưng thiếu ánh sáng thì cây cũng không thể cho hoa đúng dịp tết. Ánh sáng cho hồ điệp phải đảm bảo 30-50%.
Thường khi lan hồ điệp trưởng thành,có ít nhất khoảng 3-4 cặp lá, rễ khỏe là cây đã đủ lực ra hoa. Trước tháng 9 âm thì chỉ nên bón phân ra lá có hàm lượng đạm cao (Nitơ cao). Đến giữa tháng 9 âm chưa thấy hoa nhú vòi nụ thì nên phun thêm kích hoa với hàm lượng lân cao (phốt pho cao). Cách 1 tuần phun định kỳ theo liều lượng.
Đến khi vòi hoa có độ dài khoảng 2 – 3 cm, chúng ta sẽ sử dụng phân bón lá có hàm lượng Kali cao thường là phân 10-20-30 (hàm lượng Kali cao). Cách 6 – 7 ngày thì phun cho cây một lần để kích thích cho vòi hoa phát triển nhanh hơn. Đồng thời, loại phân bón này cũng sẽ giúp cho màu sắc của hoa sau khi nở được thắm hơn, lâu tàn hơn và tránh được nguy cơ thối hoa.
Sau khoảng 45 – 50 ngày, tức là khoảng vào đầu tháng 12 âm lịch, cành hoa bắt đầu nở bông đầu tiên, và sau 1 tháng, cây lan sẽ nở hoa rộ vào ngày tết nguyên đán. Lan hồ điệp trồng tại nhà với lực khỏe, có thể không to dài bằng hàng nuôi công nghiệp nhưng thường sẽ lâu tàn hơn so với những cây lan hồ điệp mua tại hàng hoa dịp tết.
Thời tiết hanh khô là đặc sản của khí hậu miền bắc. Khi gió mùa đông bắc thổi về, trước đó sẽ là những cơn mưa phù lạnh. Sau đó là gió khô lạnh thổi sạch hơi âm ẩm. Khí hậu hanh khô kèm theo nắng khiến da người nứt nẻ, còn với cây lan cũng nhanh mất nước. Biểu hiện cây vàng lá, mềm lá, gốc khô cong. Để lâu cây sẽ khô đét và thậm chí khó phục hồi nếu thiếu nước lâu. Vào mùa hanh, một số cây ra hoa gặp thời tiết như vậy cũng rất nhanh héo tàn. Dòng cây có lá đơn thân thì nhanh bỏ lá chân và các lá còn lại sẽ nhăn nheo.
Thường trong thời tiết hanh, những vườn nào có nhiều gió sẽ càng chịu tác động nhiều. Thời điểm này cây gần như không ra rễ non và lá non. Cây sống và duy trì năng lượng để ra hoa hoặc chờ đợi xuân để nẩy mầm. Những ngày nắng hanh khô, cần tưới dẫm cho cây, thậm chí ngâm cây hẳn vào chậu nước nếu không có thời gian tưới nhiều. Thời tiết hanh khô, treo lan chỗ gió và lạnh tỷ lệ thối thường rất ít. Chỉ một số cây có giá thể như rêu và giá thể lâu năm đã mùn nhiều thì mới cần tưới vừa phải. Những cây ghép gỗ, mới ghép hoặc trồng than củi, cây trên mái nhà ăn nắng nhiều thì càng nên tưới nhiều.
Thời tiết bình thường thì nên dùng bình phun để kiểm soát lượng tưới và tưới đều cho cây, nhưng khi thời tiết hanh thì có thể đổ thẳng nước trược tiếp một cách nhẹ nhàng vào chậu lan kèm tưới phun ướt đẫm thân lá vào sáng hoặc chiều. Ngoài ra nếu chỗ gió quá nhiều thì có thể tạm treo lan vào nơi ít gió và ít nắng để hạn chế tình trạng mất nước của cây.
 |
| Brassolaelia Morning Glory |
 |
| Lan Brassavola nodosa |
 |
| Lan Brassavola subulifolia |
 |
| Lan Brassavola tuberculata |
 |
| Brassavola acaulis |
Đa phần cây hoa lan là loài sống bám trên những thân cây cao. Vì thế yếu tố thời tiết ảnh hưởng cực lớn đến cây lan. Mỗi sự thay đổi thời tiết đều có thể dẫn đến chết cây lan. Chăm sóc không khéo sẽ dẫn đến việc đầu năm trồng cây, cuối năm còn chậu
Rất nhiều loại thời tiết có thể làm cây lan hỏng. Mưa xuân lâu ngày, nắng hạn, nắng cháy, gió hanh, trời lạnh..... Việc che lưới hoặc di chuyển vị trí đặt cây lan là không thể tránh nếu không muốn cả năm chăm lan mà lại chết trong một ngày. Rất nhiều người bỏ công chăm lan mà hỏng một ngày dễ sinh tâm lý chán nản.
Với những bạn không có điều kiện phải trồng ngoài trời không được che lưới, ngoài việc chăm sóc đúng kỹ thuật thì việc chạy lan là không thể tránh. Với trời mưa lâu ngày, từ 2 ngày trở lên, và nắng gắt trên 35 độ là đã phải chạy vào lan vào nơi mát mẻ tránh mưa nắng. Thời tiết nắng nóng và mưa rào rất dễ dãn đến việc thối nhũn. Mùa hè nắng lên sớm, tưới nước vào ngọn cây cũng dễ khiến lan bị thối ngọn.
Ngòi ra nếu vắng nhà một thời gian không thể chăm sóc cho lan thì cũng cần phải đưa lan vào nơi mát mẻ tránh mưa nắng.
Vào những thời điểm nắng gắt, thì chỉ cần vài tiếng thì nhiều cây lan đã bị cháy lá. Nắng nóng kèm gặp mưa ngay thì rất đễ làm cây thối nhũn. Với những đợt nắng khắc nghiệt thì với dòng lan khỏe như dendro nắng hay hoàng lạp cũng cần phải được cho vào chỗ râm tránh nắng.
Lan hoàng thảo chim lửa là một giống mới được lai tạo từ Thái Lan. Cây được lai tạo từ lan hoàng thảo đơn cam. Cây còn được một số người gọi là hoàng thảo đơn cam thái. Lan hoàng thảo chim lửa thơm không bằng lan hoàng thảo đơn cam nhưng to hơn.
Cây rụng lá và thường cho hoa trên thân đã rụng lá. Mỗi mắt hoa nở được 3-4 hoa. Lưỡi hoa hoàng thảo chim lửa có sự khác biệt hoàn toàn so với lan hoàng thảo đơn cam.
Lan dendro nắng móng rồng hay được gọi là dendro nắng rồng. Đây là dòng lan dendro có cây to đẹp, hoa thơm. Dendro nắng móng rồng dễ trồng và có những loại như lan dendro rồng vàng, dendro rồng xanh (thanh long), dendro rồng đỏ, dendro rồng trắng xưa. Lan dendro nắng móng rồng có cấu trúc hoa đẹp, cánh hoa dài, xoắn, vòi hoa dài, sai hoa. Hoa dầy cứng, bền khoảng 1-2 tháng.
 |
| Dendro nắng móng rồng vàng |
 |
| Móng rồng trắng xưa |
Lan thanh đạm ba gân có tên khoa học là Coelogyne trinervis. Trên lá cây có 3 gân nên có tên gọi đặc trưng theo lá.
Lan thanh đạm ba gân có củ mọc sát nhau. Cụm hoa ngắn hơn lá, cao 7 - 10cm có 5 - 8 hoa. Hoa màu trắng, cánh môi màu vàng, có vệt nâu thơm.
Mỗi giả hành (củ) của lan thanh đạm ba gân có 2 chiếc lá và có thể cho 2 vòi hoa. Hoa lan thanh đạm ba gân có hương thơm, nhưng hơi hắc.
Lan thanh đạm 3 gân ưa khí hậu mát mẻ và trồng nơi mát mẻ. Cây mọc ở Lâm Đồng, Đồng Nai, Phú quốc. Giá của chúng cũng khá phải chăng.
Lan nhện trung hay còn được gọi là lan Vũ nữ, Bò cạp tía. Cây có tên khoa học là Arachnis annamensis. Lan nhện trung là cây lan đơn thân đặc hữu của vùng Nam Trung Bộ, cây thường xuất hiện ở độ cao trên 1500m. Cây cho hoa lớn, mỗi một bông hoa trên cành có những chi tiết mô phỏng rất giống với loài nhiện chân vàng ở các khu rừng mưa nhiệt đới Việt Nam. Cụm hoa dạng chùm kép dài đến cả mét. Hoa vàng với các đốm dài màu tía đỏ.
Hiện nay loài lan này hầu như còn rất ít trong môi trường tự nhiên mặc dù chúng là loài mọc nhanh, khoẻ, ít bị sâu bệnh.
Lan nhện ra hoa vào mùa hè, khoảng tháng 3 - 5, hoa lâu tàn, có mùi thơm. Lan nhện trung rất dễ trồng, trồng ghép với gốc cây hoặc trồng lan cắt cành, có nơi trồng làm hàng rào. Loài này cần nhiều sáng để sinh trưởng và phát triển.
Lan hoàng thảo kim thoa có danh pháp khoa học là Dendrobium clavatum. Lan hoàng thảo kim thoa xuất hiện ở các vùng nhiệt đới, cây ưa nắng, chịu nóng, sống khỏe và dễ trồng.
Lan hoàng thảo kim thoa có bề ngoài khá giống với lan hoàng thảo long nhãn. Thân của lan hoàng thảo kim thoa ngắn hơn và có màu sắc khác với lan hoàng thảo long nhãn. Hoa lan hoàng thảo kim thoa to hơn lan hoàng thảo long nhãn, nhưng chùm hoa lại ít hoa hơn.
Hoàng thảo kim thoa có thân cứng nên thường mọc thẳng, thích hợp trồng trong chậu đất hoặc gỗ. Chú ý độ nặng của chậu để đối trọng với cây sao cho khi cây đứng chậu không bị nghiêng hoặc lật. Cũng có thể cho bám gỗ nhưng cây ưa ẩm nên nếu bó gỗ thì phải tưới nhiều hơn.
Lan hoàng thảo kim thoa cho hoa vào tháng 4 đến tháng 5 dương lịch. Cây cho hoa từ những thân già và ăn đủ nắng cây mới cho hoa.
